پشاور؛ پایتخت زمستانی افغانستان چگونه از دست رفت؟
در ۶ می ۱۸۳۴ میلادی، پشاور که پایتخت زمستانی افغانستان بود، برای همیشه از پیکر کشور جدا شد. بسیاری از مورخین این روز را یکی از بزرگترین فجایع سرزمین افغان و نقطۀ آغاز بدبختیهای طولانی میدانند که تا آمروز دوام دارد.
۱۹۲ سال پیش، زمانی که اختلافات خانوادگی میان نوادگان احمدشاه بابا بر سر قدرت شدت گرفت، روند زوال امپراتوری درانی آغاز شد. در همین زمان، رنجیت سینگ، حاکم پنجاب، افغانها را در جنگهای نوشهره، اتک، ملتان و کشمیر با شکست روبهرو ساخت و سپس پشاور را نیز تصرف کرد.
افغانها این مناطق را بهآسانی از دست ندادند؛ بلکه برای بازپسگیری آنها با سیکها و سپس با انگلیسها جنگهای خونینی کردند، اما با وجود تلاشهای فراوان نتوانستند پشاور و دیگر مناطق از دسترفته را دوباره به دست آورند. پس از آن، انگلیسها بر این مناطق حاکم شدند و این مسئله سرانجام به سه جنگ مشهور افغان و انگلیس انجامید.
امروز دربارۀ فاجعۀ تاریخی از دسترفتن پشاور با مورخ داکتر سید عالم محسود و استاد پوهنتون افغان-امریکایی و انسانشناس، داکتر عمر شریفی، گفتوگو داریم. توجه شما را به آن جلب میکنیم.
#پشاور #افغانستان #افغان #امپراتوری_درانی #رنجیت_سینگ #پشتونها #تاریخ_افغانستان
Views: 4